INTRODUCTION OF PSYCHOLOGY.

Yoolka Maanta:

In la fahmo waxa cilmi-nafsigu yahay, ujeeddooyinkiisa ugu waaweyn, iyo sida uu nolosha maalinlaha ah ugu shaqeeyo.

Waa Maxay Cilmi-nafsi?

Cilmi-nafsigu waa cilmiga sayniska ah ee ka hadlay maskaxda iyo dhaqanka. Waxa uu daraaseeyaa sida dadka u fikiraan, u dareemaan, una dhaqmaan. Cilmi-nafsigu wuxuu isku daraa cilmi-baaris iyo codsiyo wax-ku-ool ah si loo xalliyo dhibaatooyinka dhabta ah loona horumariyo nolosha.

Qodobbada Muhiimka ah:

1. Maskaxda: Waxay tilmaamaysaa fikradaha, dareenka, iyo hababka gudaha.
2. Dhaqanka: Ficillada muuqda, sida hadalka, socodka, ama dhoolla-caddaynta.
3. Daraasadda Sayniska: Isticmaalka hababka nidaamsan ee lagu ururiyo caddeymaha lana tijaabiyo aragtiyaha.

Tusaale Nololeed:

Marka qof uu dhoolla-caddayn sameeyo ka dib marka uu maqlo kaftan qosol leh, cilmi-nafsigu wuxuu baaraa:

• Maskaxda: Maxaa kaftanka qosol ka dhigay? (Fikradaha/dareenka)
• Dhaqanka: Maxay dhoolla-caddayntu dhacday? (Ficilka muuqda)

---

Ujeeddooyinka Cilmi-nafsiga

Cilmi-nafsigu wuxuu leeyahay afar ujeeddo oo waaweyn:

1. Sharaxa: In la arko oo lagu faahfaahiyo dhaqamada.
• Tusaale: Ilmo ayaa ooyaya marka kali laga tago.
2. Fahamka: In la ogaado sababta ka dambeysa dhaqanka.
• Tusaale: Ilmaha wuxuu u ooyaa inuu dareemo welwel marka uu kali noqdo.
3. Sii-horumarinta: In la saadaaliyo dhaqamada mustaqbalka iyadoo la adeegsanayo qaab-dhismeedka.
• Tusaale: Ilmuhu waxay u badan tahay inuu mar kale ooyo haddii laga tago berrito.
4. Xakameynta: In la saameeyo ama la beddelo dhaqamada si natiijooyin wanaagsan loo gaaro.
• Tusaale: Si tartiib tartiib ah ilmaha loogu baro inuu kali ku qanacsanaado.

---

Sida Cilmi-nafsigu Uu Nolosha Maalinlaha Ah U Saameeyo

Cilmi-nafsigu wuxuu door muhiim ah ka ciyaaraa meelaha kala duwan ee nolosheenna, oo ay ku jiraan:

• Waxbarashada: Horumarinta hababka baridda iyo fahamka ardayda.
• Caafimaadka: Yaraynta walbahaarka iyo kor u qaadista maskax-fayowga.
• Shaqada: Kordhinta waxsoosaarka iyo qanacsanaanta shaqaalaha.
• Xiriirka: Horumarinta isgaarsiinta iyo xalinta khilaafaadka.

Tusaale Wax-ku-ool ah:

Markaad wax baranayso, adeegsiga farsamooyinka cilmi-nafsiga sida nasashada iyo dib-u-eegista waxay kor u qaadi kartaa xasuusta iyo diiradda.

---

Hawlgal: Ku Fiiro Cilmi-nafsiga Noloshaada

Ka fikir waayo-aragnimo dhawaan kugu soo martay oo adeegso afarta ujeeddo ee cilmi-nafsiga si aad u falanqeyso:

1. Sharaxa dhaqanka aad aragtay.
2. Fahanka sababta aad u maleysay inuu dhacay.
3. Sii-horumarinta goorta uu mar kale dhici karo.
4. Xakameynta talooyin lagu beddeli karo ama lagu saameyn karo dhaqanka.

Tusaale Jawaab:

• Sharaxa: Waxaan dareemaa daal galab kasta ka dib qadada.
• Fahanka: Tani waxay u badan tahay sababtoo ah jirkaaga oo tamar u bixinaya dheefshiidka.
• Sii-horumarinta: Waxaan u maleynayaa inaan mar kale daali doono berri qadada ka dib.
• Xakameynta: Waxaan isku dayi karaa jimicsi fudud ama neefsasho qoto dheer ka dib marka aan wax cuno si aan tamar u kordhiyo.

---

Layli Fikir-is-dhaafsi ah

Xaalad: Macallin ayaa arkaya in ardaydu ay si fiican u feejignaan badan yihiin subaxdii marka loo eego galabtii, markaas ay casharrada adag subaxdii dhigaysaa.

Su’aal: Midkee ujeeddooyinka cilmi-nafsiga ayaa meesha ka muuqda?
(Ka fakar ka hor inta aadan akhrin jawaabta!)

Jawaab:

Sii-horumarinta: Macallinku wuxuu saadaaliyay waxqabadka ardayda iyadoo lagu saleynayo qaab-dhismeedka dhaqamada muuqda wuxuuna u habeynayaa jadwalka si waafaqsan.

---

Gunaanad Maalinta 1: Waxyaabaha Muhiimka ah ee laga bartay

• Cilmi-nafsigu waa daraasad saynis ah oo ku saabsan maskaxda iyo dhaqanka.
• Ujeeddooyinkiisu waa Sharaxa, Fahanka, Sii-horumarinta, iyo Xakameynta dhaqamada.
• Cilmi-nafsigu wuxuu leeyahay codsiyo wax-ku-ool ah oo horumarin kara waxbarashada, caafimaadka, shaqada, iyo xiriirka.

LA SOCO MAALINTA XIGTA .

FALCELINTAADA WAA INOO MUHIIM AQRISTE.